Wednesday, May 25, 2011

Tìm ra một nhân vật trong tấm hình xưa

Câu chuyện vượt biên của cô Lily Lê Phần 1

(05/17/2011) Đôi khi nhìn vào một hình ảnh lưu trữ cũ, tôi thường tự hỏi, những người trong ảnh này bây giờ ở đâu? Họ đang làm gì? Họ có hạnh phúc không? Câu chuyện của họ là sao? Đây là những câu hỏi tôi thường lặng lẽ tự hỏi khi nhìn vào những hình ảnh nầy. Họ là những người hình ảnh đã được ghi lại trong các bức hình tôi thu thập được trong quá trình nghiên cứu cho bộ phim Bolinao 52. Nhiều lúc tôi nghĩ rằng những câu hỏi này sẽ không bao giờ được trả lời.

Nhưng, những điều thắc mắc đó đã được trả lời đầy đủ một buổi chiều, khi một người phụ nữ ở độ tuổi 40, bước vào tòa soạn Việt Herald và tiết lộ với tôi câu chuyện của cô. Tên cô là Lily Lê, một chuyên viên ngành tóc ở Orange County. Sau buổi chiếu phim Bolinao 52, phim tài liệu về thuyền nhân Việt Nam trong ngày 30 tháng Tư 2011, Lily đến gặp tôi và hỏi xem cô ấy có thể nói chuyện với tôi không? Lúc đó, nhiều khán giả đang cần nói chuyện riêng nên tôi không thể tiếp xúc với cô vào thời điểm đó. Tuy nhiên, cô vẫn khẩn khoản hỏi tôi cách nào mà tôi có những hình ảnh trong phim? Về sau, cô nói cô thấy mình ở một trong số những bức ảnh ấy. Những hình ảnh mà cô đề cập tới nằm trong những tài liệu tôi đã nhận từ quân đội Mỹ năm 2004.
Đây là một loạt hình ảnh cho thấy một chiếc thuyền gỗ nhỏ với khoảng 30 người trên thuyền, trong đó, Lily là một. Cô chỉ mới 17 tuổi vào lúc đó. Cô và chị lớn ngồi ở phía đuôi tàu. Trong một hình, chị cô đưa cánh tay trái lên như muốn ra dấu cho một ai đó trong khi Lily đưa bàn tay lên ngang mày để che nắng. Phía trước thuyền, một tấm màn được treo trên một cột chèo bằng gỗ. Lily cho biết họ sử dụng màn này để làm tín hiệu cho tàu Mỹ. Thuyền của họ dường như không đủ chắc chắn để đi biển và cũng không có cả một mái che để tránh mặt trời thiêu đốt.
Câu chuyện vượt biên của Lily Lê là một cuộc hành trình phiêu lưu. Cô đi một mình, rất đột ngột, không có quyết định của cha mẹ. Cô cho biết cô tình cờ biết về chuyến đi và quyết định tìm cơ hội để đi. Vào lúc đó, mẹ cô vẫn còn ở trong tù sau khi thất bại trong chuyến vượt biên trước của gia đình. Chị của cô đồng thời cũng biết về chuyến đi và đến từ Quy Nhơn. Lily đã khởi hành từ Cam Ranh để đến điểm xuất phát của thuyền ở Phú Yên. Trên đường đi, Lily gặp một người đàn ông. Tuy không biết ông là ai, cô hỏi ông ta có bằng lòng hướng dẫn cô đến Phú Yên để được trả công bằng chiếc nhẫn vàng của cô không? Ông đồng ý.
Tiếp tục hành trình, cô tiết lộ với ông rằng cô đang chuẩn bị đi vượt biên. Nghe Lily nói, ông ta có vẻ xúc động. Ông nói với cô rằng mục đích của ông là đi đến cùng một địa điểm để đưa người con trai của ông về vì vợ anh ta sắp sinh con. Con ông ta đi cùng chuyến của Lily. Khi họ đến điểm hẹn khởi hành, công an khám phá được nên báo động và bắt đầu bắn. Một viên đạn làm bay một mảng tóc ở bên của đầu cô. Vội vàng, họ leo lên thuyền và tăng vận tốc để chạy đi. Ông bố mà cô tình cờ gặp để được hướng dẫn đi cùng đã không thể trở lại với con trai như dự tính, vì vậy ông bắt buộc phải ra đi cùng với chuyến tàu của cô.
Trên thuyền, Lily đoàn tụ với người chị gái cô đã không gặp trong hơn 2 năm. Đó là một sự bất ngờ may mắn vì hai người không ai biết người kia sẽ có mặt trên thuyền. Chuyến đi trải qua 6 đêm và 5 ngày. Kể từ khi họ rời bến cấp tốc, trên tàu không có thực phẩm. Họ gặp chiến hạm USS Blue Ridge và chiến hạm này đã đưa họ đến Hồng Kông. Cô ở đó 6 tháng, sau đó chuyển qua Bataan, Philippines. Tháng năm 1985, cô được một thân nhân bảo lãnh sang Hoa Kỳ.
Đối với Lily, nhìn thấy mình trong hình ảnh này là một biến cố quan trọng. Nó mang cô trở lại với những tâm tư dấu kín trong ký ức qua 27 năm dài. Cuộc đoàn tụ giữa hình ảnh của chính mình và tâm tư cô là một bất ngờ, nó phủ một lớp sơn mới lên vùng cảm xúc hầu như đã mờ phai. Xem Bolinao 52, nó mang lại những khoảnh khắc đặc biệt cho những người có kinh nghiệm vượt biên.
Tôi hiểu câu chuyện của Lily vì cả hai chúng tôi đã được cứu bởi Hải quân Hoa Kỳ trên biển. Nhưng cuộc gặp gỡ với Lily là một kết quả tuyệt vời bởi vì những câu hỏi thường lặng lẽ đi lang thang trong tâm trí của tôi bây giờ đã bước ra với thịt và xương. Đi với cô là câu chuyện đầy ý nghĩa của một tấm hình chụp.
Theo dõi cuộc phỏng vấn với chị Lily Lê trên mạng:
Phần 1: http://www.youtube.com/watch?v=x7_u1hirUEQ
Phần 2: http://www.youtube.com/watch?v=YnFHaw-FID8



Câu chuyện vượt biên của cô Lily Lê Phần 2

No comments: